NATO Zirvesi 9-11 Temmuz'da ABD'de Washington DC de yapıldı. NATO’nun 75'inci kuruluş yılı da kutlandı.
Zirvede, ittifak coğrafyasına yönelik, varsa meydan okumalar, (özellikle Rusya kast ediliyor) ve riskler karşısında teşkilatın, caydırıcılık ve savunma alanındaki gayretleri, Ukrayna'daki durum ve bu ülkeye yönelik maddi destek hakkında görüş alış verişinde bulunuldu. NATO Zirvesi, Müttefik üyelerle birlikte, Avustralya, Japonya, Güney Kore, Yeni Zelanda ve Ukrayna'nın Devlet Başkanları ayrıca AB Konseyi ve Komisyonu Başkanlarının katılımıyla gerçekleştirildi. Finlandiya 2023 te, İsveç ise 2024 birliğe katılan son ülke olarak kayda geçtiler. 32 ülkenin temsil edildiği. NATO’nun web sayfasında, ‘’Demokratik değerleri desteklemektedir ve üyelerine sorunları çözmek, güven oluşturmak ve uzun vadede çatışmaları önlemek için savunma ve güvenlikle ilgili danışma ve iş birliği sunmaktadır’’, Ayrıca ‘’ihtilafların barışçıl yollarla çözülmesini kendisine görev edinmiştir. Diplomatik girişimlerin başarısız olması halinde, kriz yönetimi operasyonu düzenlemek için askeri güce sahiptir’’ şeklinde ifadeler var.
Bu seneki toplantıda, Avustralya, Yeni Zelenda, Japonya gibi ülkelerin de dış etkiler karşısında NATO şemsiyesi altına girmek istemeleri tartışılacak. Müttefiklerin katılımıyla stratejik meseleler, İttifakın caydırıcılık ve savunmasının revizyonu gibi konular ele alınacak. NATO'nun Avrupa-Atlantik bölgesinin güvenliğindeki asli rolünün muhafazası, AB ülkelerinin ortak ordu kurma fikri, Ukrayna savaşındaki son durum, terörizmle mücadelede NATO'nun rolünün güçlendirilmesi, ortaklarla ilişkiler ve özellikle Asya da konumlu ülkelere gelen tehditler ele alındı. Asya- Pasifik ülkelerinin NATO da ne işi var diyebilirsiniz, nasıl bir tehditle karşı karşıyalar? Kuzey Kore gerçekten bölgede ciddi tehdit mi? bu konular tartışıldı.
Hatırlayalım, ABD Temsilciler meclis başkanı Nancy Pelosi’nin Tayvan’a ziyareti, NATO'ya alma düşüncesi ile gerçekleşti. Çin’in buna izin vermesi mümkün değil gibi. ÇİN, bu gelişme üzerine Tayvan’ı abluka altına alacak şekilde güney Çin denizinde askeri tatbikat başlatması NATO ya bir mesajdı. ABD, NATO’yu genişletmek istiyor. Ukrayna da bu yaşandı, çünkü NATO sınırı ABD sınırı olarak algılanıyor. NATO’nun Asya-Pasifikte genişlemesinin altında, Çin’in ekonomik olarak büyük bir güç haline gelmesi, özellikle dijital ve otomotiv noktasında ABD ve AB ile yarışır durumda olması, masadaki konulardan biri olabilir. Rusya-Ukrayna savaşında gördük ki, ekonomik güç, askeri güçle yarışır durumda.
Türkiye, NATO’nun bel kemiği hükmünde 5 ülkeden biri. Ayrıca savaşa hazır aktif konumdaki ordusu, mühimmat envanteri, İHA, SİHA, KAAN gibi hava savunma sistemleri, uzun menzilli balistik füzeleri ile birlikte NATO’nun görüşmelerinde gündem olacaktır.
Özellikle güney sınırımızdaki PKK ve YPG unsurlarına mühimmat noktasında yığınak yapan NATO üyesi ABD, Türkiye’nin savunmasını güçlendirmek adına almak istediği Patrıotları vermeyen ABD, S400 alımı için Rusya’nın kapısını çaldı diye NATO dan dışlamaya çalışan ABD, F35 projesinde ortaklıktan tek taraflı olarak çıkartılan ve içerdeki milyar dolarları iade etmeyen ABD, F16 projesinde İsveç’in NATO’ya dönmesine karşılık iyileştirme ve yedek parça temini için nazlanan, Putin’le diyaloğa iten, Suriye ile Türkiye’nin yakınlaşmasından rahatsız olan yine ABD.
NATO’nun kuzey doğu kanadını savunan Türkiye’ye yapılan bu haksızlıklar can sıkıcı. NATO bundan sonraki süreçte, gerçek müttefiki olan Türkiye’ye biraz daha sahip çıkmalı, kırmızı çizgisi PKK’ya olan hassasiyetini görmeli.